Dünya 4.5 milyarlık ömrü süresince bir çok kez felaketlere maruz kalmıştır. Özellikle dünyada canlı yaşamının başlamasıyla gerçekleşen küresel afetler canlı yaşamını tehlikeye soksa da yaşam her zaman hayata tutunmayı başarmıştır. İşte canlı yaşamın maruz kaldığı ve yok oluşun eşiğinden döndüğü 5 kitlesel yok oluş.
1.Permiyen-Triyas Yok Oluşu
Paleozoik zamanın altıncı alt bölümü Permiyen ve Mezozoik zamanın birinci alt bölümü Triyas arasında gerçekleşmiş bir yok oluştur. “Büyük Ölüm” ya da “Büyük Yok Oluş” olarak da adlandırılan Permiyen yok oluşu, günümüzden 251 milyon yıl kadar önce meydana gelmiş, deniz canlılarının yüzde 96’sı ve karasal hayatın yüzde 70’i yeryüzünden silmiştir. Bugün dünya üzerinde bulunan bütün canlı türleri o dönemde hayatta kalmayı başaran canlı türlerinden türemiştir. Sibirya bölgesinde meydana gelen ve 1 milyon yıl sürdüğü tahmin edilen volkanik faaliyetler, önce atmosfere ardından da okyanuslara çok miktarda karbondioksit ve metan gazının karışmasına sebep olmuş ve sıcaklıkları 10 derece kadar yükseltmiştir. Bu volkanik patlamalar dünyaya o denli zarar vermişti ki, dünyanın iyileşmesi 5-9 milyon yıl arası bir süreye mal olmuştu.
2.Devoniyen Yok Oluşu
359 milyon yıl önce gerçekleşen bu yok oluşunun sebebi milyonlarca yıl süren bir çok unsura dayanmaktadır. Deniz seviyesinde meydana gelen değişiklikler, meteor çarpmaları, iklim değişikliği ve toprağa karışan yeni tür bitkiler bu yok oluşun sebepleri olarak düşünülmektedir. Eklem bacaklıların yaygınlaştığı, balıkların çeşitlendiği, ilk ormanların görüldüğü, denizlerdeki omurgalıların karaya çıkmaya başladığı bu dönemde meydana gelen bu felaketten en fazla sığ denizlerdeki türler etkilenmiş ve yaşamın büyük bir kısmının yok olmasına sebep olmuştur.
3. Ordovisyen – Silüryen Yok Oluşu
Ordovisiyen-Silüriyatik dünya tarihinin üçüncü en büyük yok oluşudur. 443 milyon yıl önce dünyadaki yaşamın büyük çoğunluğuna sular ev sahipliği yapıyordu. Bu dönemde meydana gelen yok oluştan yüz binlerce yıl süren buzul çağının sorumlu olduğu düşünülmektedir. Buzul çağı, iklim değişikliğine ve deniz seviyesinde bir düşüşe neden olmuş, böylece deniz canlılarının %85 inin yok oluşuna sebep olmuştur.
4. Triyas-Jura Yok Oluşu
Yaklaşık olarak 200 milyon yıl önce gerçekleşen bu yok oluşun sebebi bir dizi felakete bağlanmaktadır. İklim değişiklikleri, bir astreoidin çarpması, suların yükselmesi gibi bir çok sebep ortaya sürülmektedir. Bu yok oluştan ilginç bir biçimde bitki türlerinin çok fazla etkilenmediği tahmin edilmektedir.
5. Kretase – Tersiyer Yok Oluşu
Tüm kitlesel yok oluş lar içinde belki de en bilinenidir. Yaklaşık 65.5 milyon yıl önce bu günki Meksika Körfezinde bulunan Yucatan Yarımadasına çarpan bir meteor, yaşayan bir çok canlı türünün ve 200 milyon yıldır yeryüzüne hükmeden dinazorların sonunu getirmişti.. Çarpmanın etkisiyle ortaya çıkan büyük miktarda gaz ve tozun atmosfere yayılmasıyla kara bitkilerinin %35’i, tüm canlı türlerinin ise yaklaşık %70’i yok olmuştur. Çiçekli bitkiler, kertenkele, yılan ve timsah gibi sürüngenlerin yanı sıra bazı küçük ilkel memeliler bu felaketten kurtulmayı başarmışlardır.
